Healing the land – Θεραπεύοντας τη γη

By , August 31, 2010

Dramatic beloved Cycladic landscape - Δραματικό αγαπημένο κυκλαδίτικο τοπίο

The landscape of the Cyclades has always fascinated me. Everything is intense about it, the aromas, the colours, the sounds, the forms, the light. The spirit feels free, uplifted by the wind, roaming in the distant horizon with no limits of vision. The harshness of the rock, the clear forms of the barren hills, the sharp smell of the wild thyme and oregano, the crystal clarity of the water, the deep endless blue of the sky, magic, dramatic, unforgettable.

Alas, permaculture* has shuttered this romantic view of mine about the stunning Greek landscape. Because now I read it in a totally different way. The rock gives me the message of agony of a land that turns to desert, the barren hills crave for the presence of trees, the humble wild herbs struggle to repair the suffering ecosystem and get life going, the crystal clear water indicates that there is hardly any marine life in the Mediterranean, the deep blue sky evokes the scarcity of rain.

The situation is not so good. But it is too late to be a pessimist. Let’s get to work and heal the land, it urgently needs our help. There is a lot we can do in our own garden, with modest means and without much effort. In fact, sometimes, what we really need is NOT to do certain things that we have always thought as beneficial for the land.

So, today, let’s focus on soil and see what we can do to conserve the soil left, bring it back to life and create as much new soil as possible.

1. Keep the soil covered at all times

Soil is an amazing material teeming with billions of life forms: bacteria, microbes, fungi, plants and animals of all sizes, working their way on and in it, sustaining all flora and fauna on terra firma. When you cover the soil, you provide shelter for all these beneficial organisms, regulate the temperature, prevent evaporation of water, improve the capacity of the earth to store the water in it, prevent erosion and desertification. You can cover the soil either with mulching or with planting.

Mulching is the covering of the ground with different kinds of materials: plant residues (pruned branches, grass clippings, weeds, dry leaves, bark, wood,…), cardboard boxes, newspapers, old carpets and clothes, even stones! The thickest the mulch the better the results. When you use organic materials you also have the benefit of constantly creating new soil from the decomposition of the organic matter.

Another way to keep the soil covered is to grow ground cover plants below your shrubs and trees and to plant thick so that you don’t leave any bit of soil uncovered.

2. Make compost with your kitchen “waste”

Making compost is very much like cooking, which can be as simple and crude as boiling an egg or as elaborate as the most complicated french recipe you can think of. The most important thing, though, is to just do it. If you feel you do not want to spend your time turning heaps of semi-decomposed food, measuring temperatures and PH, just dig a hole in the ground, throw your vegetable and fruit scraps in and cover it again. Remember to stay away from the roots of your plants, though, and avoid burying meat and dairy because you might attract rodents or other animals. We will talk in more detail about compost making in a later post.

3. Plant all kinds of plants and especially trees

It is hard to exaggerate about the benefit of planting in nature. Oxygen and food may be the most important yields of plants but there is so much more than this: Plants yield organic matter continuously and enrich the soil, break hard soils with their roots, regulate the temperature, give shelter to smaller plants and animals, function as wind breaks, improve the capacity of the soil to retain rainwater and so prevent water runoff and the subsequent erosion, return nutrients to the earth, bring rain, the list can be very very long.

Plant as many trees as you can, plant them before the rainy season starts in order to see them established faster. Whenever you plant a tree think of the children: you may not see the tree grow to its full development but you build a better future for the children of this world.

4. Stop turning and tillaging the soil

Just like exposing soil to the sun and wind, turning the soil results to killing massive numbers of useful microorganisms and also to soil compaction because of the use of heavy machines for the tillage. The outcome is dead soil, where nothing can grow without the use of chemicals, exactly as conventional agriculture does it. At the end of this line, desert is waiting.

5. Restore the stone walls and terraces in your land

By restoring these structures, which have been used around the Mediterranean for thousands of years, you reduce the speed of the rain water running off the sloped land and you prevent erosion significantly since most of the soil run down by the rain stays behind the wall. You can reinforce this process by planting both behind and in front of the stone walls.

This is only the beginning of the discussion or earth healing! If you need more information, have questions or comments about any of these methods, write to us!

Keep mulching, keep planting, keep caring for the earth.

Το κυκλαδικό τοπίο πάντα με συνάρπαζε. Τα αρώματα, τα χρώματα, οι ήχοι, οι φόρμες, το φως, κυρίως το φως. Το πνεύμα νιώθει ελεύθερο να περιπλανηθεί, ανεμπόδιστο, με τα φτερά του ανέμου, προς έναν ανοιχτό ορίζοντα. Η σκληράδα της πέτρας, οι αδρές γραμμές των γυμνών λόφων, το άρωμα του θυμαριού και της ρίγανης, τα κρυστάλλινα νερά, το βαθύ γαλάζιο του ουρανού, μαγικά, δραματικά, αξέχαστα.
Φευ, η περμακουλτούρα μου κατέστρεψε αυτή την ποιητική εικόνα για το απαράμιλλο ελληνικό τοπίο. Γιατί ο τρόπος που διαβάζω το τοπίο τώρα άλλαξε άρδην. Η πέτρα μου στέλνει το μήνυμα της αγωνίας της γης που σιγά-σιγά γίνεται έρημος. Οι γυμνοί λόφοι αποζητούν τα δέντρα, τα ταπεινά αγριόχορτα αγωνίζονται να επουλώσουν τα τραύματα της γης και του οικοσυστήματος που υποφέρει, τα κρυστάλλινα νερά της θάλασσας καταδεικνύουν τη δραματική μείωση της θαλάσσιας πανίδας στη Μεσόγειο, το βαθύ γαλάζιο του ουρανού (που τόσο πολύ μου έλειπε όταν ήμουν μακριά) μαρτυρεί την απουσία της βροχής.
Η κατάσταση δεν είναι καλή και χειροτερεύει ολοένα. Αλλά είναι πολύ αργά για να είμαστε απαισιόδοξοι. Ας πιάσουμε δουλειά για να θεραπεύσουμε τη γη, χρειάζεται τη βοήθειά μας επειγόντως. Μπορούμε να κάνουμε αρκετά πράγματα στον κήπο μας, με λίγα μέσα και χωρίς πολλή προσπάθεια. Και μάλιστα, μερικές φορές, αυτό που χρειάζεται είναι να ΜΗΝ αναλάβουμε κάποιες δράσεις που πάντοτε θεωρούσαμε ως θετικές για το περιβάλλον.
Ας επικεντρωθούμε, λοιπόν, στο τι μπορούμε να κάνουμε για να διατηρήσουμε το έδαφος που έχει απομείνει, να το επαναφέρουμε στη ζωή και να δημιουργήσουμε όσο το δυνατό περισσότερο νέο έδαφος.

Mulching the swales around the fruit-trees - Εδαφοκάλυψη στους λάκους των δέντρων

1. Σε κάθε περίπτωση κρατήστε το έδαφος καλυμμένο

Το έδαφος είναι ένα καταπληκτικό υλικό που βρίθει από ζωή: δισεκατομμύρια μορφές ζωής όλων των ειδών και των διαστάσεων το κατοικούν, βακτήρια, μικρόβια, μήκυτες, φυτά και ζώα, και αυτά είναι υπεύθυνα για τη διατήρηση όλης της χλωρίδας και κατ’ επέκταση της πανίδας στη στεριά. Όταν κάνουμε εδαφοκάλυψη παρέχουμε καταφύγιο σε όλους αυτούς τους ωφέλιμους οργανισμούς που εφοδιάζουν τη γη με τα απαραίτητα θρεπτικά συστατικά για την ανάπτυξη των φυτών, ρυθμίζουμε τη θερμοκρασία κρατώντας το έδαφος δροσερότερο το καλοκαίρι και θερμότερο τον χειμώνα, εμποδίζουμε την εξάμτιση του νερού και αυξάνουμε τη δυνατότητα του εδάφους να αποθηκεύει νερό, αναστέλλουμε τη διάβρωση και την ερημοποίηση.
Μπορούμε να καλύψουμε το έδαφος με διάφορα οργανικά και μη υλικά καθώς και με κατάλληλη φύτευση.
Η εδαφοκάλυψη μπορεί να γίνει με υπολείμματα φυτών από κλαδέματα, χορτοκοπή, βοτάνισμα, από ξερά φύλλα, πριονίδι, άλλα υπολείμματα ξύλου, χαρτόκουτα, εφημερίδες, παλιά χαλιά και ρούχα, ακόμα και με πέτρες, και από αυτές έχουμε άφθονες στο κυκλαδίτικο τοπίο μας! Όσο πιο παχύ είαι το στρώμα της εδαφοκάλυψης τόσο το καλύτερο. Και όταν αυτό το στρώμα αποτελείται από οργανικά υλικά έχουμε το πρόσθετο πλεονέκτημα ότι με την αποσύνθεσή τους εμπλουτίζουμε το έδαφος με νέα οργανική ύλη.
Η εδαφοκάλυψη μπορεί επίσης να γίνει και με φύτευση κατάλληλων φυτών που έρπουν αντί να αναπτύσσονται σε ύψος και τα οποία μπορούν να φυτεθούν κάτω από τους θάμνους και τα δέντρα χωρίς να αφήνουν ούτε ένα εκατοστό εδάφους ακάλυπτο.

2. Μετατρέψτε τα υπολείμματα της κουζίνας σας σε κομπόστ

Η δημιουργία κομπόστ είναι λίγο-πολύ σαν το μαγείρεμα, απλό και πρωτόγονο σαν το βράσιμο ενός αυγού ή περίτεχνο όπως η δημιουργία της πιο πολύπλοκης συνταγής γαλλικής κουζίνας που μπορείτε να φανταστείτε. Πάντως, το πιο σημαντικό είναι να το κάνετε. Εάν νομίζετε ότι δεν θέλετε να χάνετε τον χρόνο σας ανακατεύοντας βουνά από τροφές σε αποσύνθεση ή μετρώντας ΡΗ και θερμοκρασίες, ανοίξτε απλώς μία τρύπα στο χώμα του κήπου σας (σε κάποια απόσταση από τις ρίζες των φυτών σας), ρίξτε μέσα τα ωμά φυτικά υπολείμματα της κουζίνας σας και ξανακλείστε την. Αποφύγετε να ρίξετε υπολείμματα κρέατος ή γαλακτοκομικών γιατί υπάρχει περίπτωση να προσελκύσετε τρωκτικά ή τα αδέσποτα της γειτονιάς σας. Θα κάνουμε πιο εκτενή αναφορά στην κομποστοποίηση σε επόμενο άρθρο.

3. Φυτέψτε οποιοδήποτε φυτό και πιο πολύ δέντρα

Δύσκολα μπορούμε να υπερβάλλουμε για το πόσο σημαντικό είναι να φυτεύουμε όσο μπορούμε περισσότερο στη φύση. Το οξυγόνο και η τροφή είναι βεβαίως και προφανώς από τα πιο σημαντικά προϊόντα που μας δίνουν τα φυτά αλλά μας δίνουν πολύ περισσότερα από αυτά: τα φυτά παράγουν συνεχώς οργανική ύλη και έτσι εμπλουτίζουν το έδαφος, με τις ρίζες τους ανοίγουν, μαλακώνουν και αερίζουν τα σκληρά εδάφη κάνοντάς τα κατάλληλα για την ανάπτυξη πιο πολλών ειδών φυτών, ρυθμίζουν τη θερμοκρασία του εδάφους, παρέχουν καταφύγιο σε άλλα φυτά και ζώα, λειτουργούν ως ανεμοθώρακες, βελτιώνουν τη δυνατότητα κατακράτησης νερού στο έδαφος κι έτσι αναχαιτίζουν την ταχεία απορροή και την επακόλουθη διάβρωση, εμπλουτίζουν το έδαφος με θρεπτικά συστατικά που δεσμεύουν στην ατμόσφαιρα, φέρνουν βροχή, κι άλλα κι άλλα, αυτός ο κατάλογος μπορεί να γίνει πολύ μεγάλος.
Φυτέψτε όσο μπορείτε περισσότερα δέντρα, φυτέψτε τα πριν την περίοδο των βροχών έτσι ώστε να χρειαστούν λιγότερο πότισμα για να πιάσουν. Όποτε φυτεύετε ένα φέντρο σκεφτείτε τα παιδιά αυτού του κόσμου: μπορεί να μην προλάβετε εσείς να δείτε το δέντρο που φυτέψατε στην πλήρη ανάπτυξή του αλλά χτίζετε ένα καλύτερο μέλλον για τα παιδιά.

4. Σταματήστε να οργώνετε, να σβαρνίζετε, να φρεζάρετε το έδαφος

Όπως η έκθεση του εδάφους στον ήλιο και τον αέρα έτσι και η επεξεγασία του εδάφους με μηχανήματα εξοντώνει τεράστιους αριθμούς ωφέλιμων μικροοργανισμών και επίσης συμπιέζει και σκληραίνει το έδαφος. Το αποτέλεσμα είναι νεκρό χώμα, όπου τίποτα δεν μπορεί να αναπτυχθεί χωρίς τη χρήση χημικών λιπασμάτων, όπως επιβάλλει η συμβατική γεωργία. Στην εξέλιξη αυτής της διαδικασίας περιμένει η έρημος.

5. Επισκευάστε τις ξερολιθιές και τις πεζούλες στο χωράφι σας

Αυτές οι κατασκευές, που χρησιμοποιούνται στη Μεσόγειο εδώ και χιλιάδες χρόνια, συντελούν στην αναχαίτηση των ομβρίων υδάτων σε κεκλιμμένα εδάφη και βοηθούν αποτελεσματικά στην αποφυγή της διάβρωσης αφού το χώμα συγκεντρώνεται πίσω από τα λίθινα τειχία. Μπορείτε να ενισχύσετε τα αποτελέσματα αυτής της διαδικασίας φυτεύοντας πίσω και μπροστά από τις ξερολιθιές.
Τα παραπάνω αποτελούν μόνο την αρχή μιας μεγάλης συζήτησης για την αποκατάσταση της γης. Εάν επιθυμείτε περισσότερες πληροφορίες, έχετε σχόλια ή ερωτήσεις, γράψτε μας, είμαστε στη διάθεσή σας!
Καλή δουλειά!

Comments are closed

Permaculture in Greece is powered by WordPress

Panorama Theme by Themocracy